okey oyna Şoförsüz ve uçan taksiler geliyor

Şoförsüz ve uçan taksiler geliyorCSA HABER

29 Ocak 2022 - 11:20

Şoförsüz ve uçan taksiler geliyor

GELECEĞİN taksileri şimdilik iki farklı yapıda karşımıza çıkıyor. Uber, Google (Waymo), Yandex, Amazon, Cruise ve NuTonomy üzere şirketler olağan …

Şoförsüz ve uçan taksiler geliyor
Son Güncelleme :

01 Ocak 2022 - 10:16

GELECEĞİN taksileri şimdilik iki farklı yapıda karşımıza çıkıyor. Uber, Google (Waymo), Yandex, Amazon, Cruise ve NuTonomy üzere şirketler olağan olarak karayolunda giden ‘sürücüsüz taksiler’ üzerinde çalışıyor. Öteki kimi büyük isimler ise süreci bir adım ileriye taşıyarak ‘uçan taksiler’ üzerinde çalışmalar yapıyor. Burada hayata geçen birinci modeller standart yapılı şoförsüz taksiler oldu. Artık birçok ülkede ve bölgede test emelli olarak devreye alınan hizmetler ile taşınabilir uygulamalardan bulunduğunuz yere şoförsüz bir taksi çağırabiliyor ve istediğiniz yere gidebiliyorsunuz. Şoförsüz taksiler kestirim edebileceğiniz üzere çok gelişmiş sistemler üzerine kuruluyor.

YAPAY ZEKÂ DAYANAKLI

ETRAFLARINI gelişmiş kamera sistemleriyle gören şoförsüz taksiler, buna ek olarak radar, LiDAR ve çok çeşitli öbür sensörleri de bünyelerinde barındırıyorlar. Tüm bu donanımı çalıştırmak ismine başta Nvidia imzalı tahliller olmak üzere çok güçlü bilgisayar sistemleri kullanan araçlar, yollarda eğitilen ve bu sayede her geçen gün daha güzel hala yapay zeka sistemleri ve algoritmalar ile çevreyi bizden daha yeterli görebiliyorlar. Saniyeler içerisinde etraflarında olup biten her şeyi algılayabilen ve haritalandırma yapabilen şoförsüz taksiler, trafik tabelaları, yol çizgileri ve trafik ışıklarını belirleyerek inançlı biçimde yol alabiliyorlar. Bu bahiste yapılan testler, özel sistemlerin kaygan yollar üstünde bizden çok daha âlâ araç denetimi getirdiğini gösteriyor. Şoförsüz yapılarından ötürü hem içerideki hem de dışarıdaki insanları mümkün tehlikelere karşı görsel ve sesli olarak uyarabilen şoförsüz taksiler, buna ek olarak kendi ortalarında da haberleşebiliyor.

RİSKLERİ DE BULUNUYOR

ŞOFÖRSÜZ taksilerin çok gelişmiş sensör ve kamera sistemlerine sahip olsa da süreç şimdi kusursuz değil. Örneğin geçtiğimiz yıllarda Uber‘in ABD’de test ettiği şoförsüz taksilerden bir tanesi, elinde bisiklet ile yoldan karşıya geçen bir bayana çarptı. Bu kaza sonrasında ağır yaralanan 49 yaşındaki bayan, kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti. Şoförsüz bir arabanın karıştığı birinci ölümcül kaza olarak tarihe geçen bu olayda aracın bayanı yola atlamadan evvel gördüğü belirtildi. Lakin arabanın bunu yolda uçan bir plastik poşet gibisi öbür bir nesne olarak algılayıp süreç yapmadığı ortaya çıktı. Şoförsüz arabalar buna benzeri “karar mekanizmalarına” ve sistemlerine sahipler lakin süreçte her vakit kimi “kafa karışıklığı” riski bulunuyor. Lakin yeniden de şoförsüz taksilerin insanlardan daha az yanılgı ile yol alabildiği istatistiksel olarak gösteriliyor. Şoförsüz taksi konusunda en deneyimli isimlerden birisi pozisyonunda Google çatı şirketi Alphabet’in yan firmalarından Waymo yer alıyor. Firma geliştirdiği şoförsüz araç ile şimdiye kadar tam 32 milyon kilometrelik bir yol yaptı ve bu kadar büyük aralıkta yalnızca çok ufak kazalara karıştı. Bu kazaların birçoklarında da hatalı başka sürücülerdi.

UÇMAYA HAZIRLAR

ASLINDA en çok bu taraf heyecan veriyor. Şu an Hyundai, Toyota, Boeing, Volocopter, Airbus ve Uber başta olmak üzere sayamadığımız çok sayıda firma uçan taksiler üzerinde geliştirme çalışmaları yapıyor. Kent içerisindeki nakliyeciliği değiştirecek bu araçlar, ortak olarak büsbütün elektrikli temelde hazırlanıyor. Uçan taksileri tek bir büyük bir motor/pervane yerine birden fazla motor/pervane üzerine kuran firmalar, bu sayede hem gürültüyü azaltmayı hem de inançlı arttırmayı hedefliyor. Çok sayıda motordan birisi arıza yapsa dahi başkaları ile inançlı iniş yapılabileceğini belirten firmalar, büyük bir pervane yerine ufak pervaneler kullanmanın gürültüyü çok önemli oranda azalttığını aktarıyor. Gürültü konusu uçan taksiler için büyük kıymet arz ediyor zira bu araçlar kent içerisinde kullanılacak. Kimse haklı olarak büyük kentler içerisinde daha fazla gürültü istemiyor.

BEŞERLER TARAFINDAN YÖNETİLMEYECEK

UÇAN taksilerin birçok şoförsüz taksilerde de olduğu üzere bir insan tarafından yönetilmeyecek. Bu araçlar da otomatik (otonom) olarak misyon yapacak ve bu süreç standart taksilerden çok daha kolay ve inançlı olacak. Zira uçan taksiler rastgele rotalarda vazife yapmayacak, öbür hava araçlarıyla karşı karşıya gelmeyecek. Uçan taksiler için özel rotalar ile helikopter pisti gibisi iniş / kalkış alanları kurularak ve yalnızca bu merkezler ortasında nakliyat gerçekleştirilecek. Bu denetim altına alınmış yapı sayesinde uçan taksilerin kent içlerinde büyük tehlikeler yaratmasının önüne geçilecek.

TÜRKİYE’NİN BİRİNCİ UÇAN ARABASI

UÇAN hava araçları konusunda Türkiye’de de kimi yerli çalışmalar bulunuyor. Bunlardan birisi Baykar Teknoloji tarafından geliştirilen CEZERİ. Tek kişilik tasarlanan bu araç, ileride belli rotalarda yolcu taşıma için kullanılabilir. Dört motorlu kompakt satılacak bir dizayna sahip olan hava aracı, dört kişilik bir uçan taksi olarak geleceğin bir modülü haline getirilebilir. Prototip sürümüyle havada uçuş gösterimi de yapılan CEZERİ, 2022’de daha sık biçimde gündeme gelebilir.

EN ÇOK KAZANANLAR

  • ULUSE60.50 10.00%
  • DOBUR81.95 10.00%
  • PCILT15.97 9.99%
  • UTPYA13.79 9.97%
  • DGGYO10.49 9.96%

EN ÇOK KAYBEDENLER

  • DMSAS9.83 -9.98%
  • TETMT343.60 -9.98%
  • PAMEL104.70 -9.97%
  • EUHOL3.94 -8.37%
  • MIATK38.28 -7.98%

EN ÇOK İŞLEM GÖRENLER

  • THYAO28.16 -1.68%
  • KRDMD11.75 1.21%
  • YKBNK3.98 -1.24%
  • GARAN11.80 -1.01%
  • EREGL27.28 -1.87%

YORUM YAP

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.

DÖVİZ KURU

BIST100 1.983.18 % -0,73
DOLAR 13.5192 % -0,96
EURO 15.0882 % -0,94
BITCOIN 37.706.27 % -0,27
ÇEYREK ALTIN 1.271.35 % -1,33
GRAM ALTIN 784.65 % -1,20